آزمایشگاههای این صنعت با نمونههایی از نفت خام، میعانات، گاز، بنزین، نفتگاز، نفت سفید، سوخت هوایی، نفت کوره، روانکار و دیگر مواد نفتی سروکار دارند. نمونه ممکن است از خط لوله، مخزن ذخیره، نفتکش زمینی، واگن مخزندار، کشتی، اسکله یا یک واحد عملیاتی برداشت شده باشد و هر محصول نیز برنامه آزمون و مشخصات متفاوتی دارد.
Lenava LIMS اطلاعات محصول، محل نمونهبرداری، عملیات، روش آزمون و نتیجه را در یک ساختار مرتبط نگه میدارد. کارشناس میتواند مشاهده کند نمونه از کجا آمده، در چه زمانی و با چه روشی برداشت شده، چه آزمونهایی برای آن تعریف شده و نتیجه پس از کدام بازبینیها و تأییدها برای استفاده عملیاتی آماده شده است.
برای سازمانهایی با چند منطقه، انبار، پایانه یا آزمایشگاه نیز میتوان ساختار سایتها، کاربران و سطوح دسترسی را جداگانه تعریف کرد تا اطلاعات هر واحد مستقل باقی بماند و مدیران مجاز به گزارشهای تجمیعی دسترسی داشته باشند.
- ثبت مخزن، خط، نقطه برداشت و زمان نمونهبرداری
- ارتباط نمونه با محصول، گرید، محموله و عملیات مربوط
- مدیریت نمونههای نقطهای، مرکب و نگهداریشده
- کنترل نسخه روشهای ASTM، IP، API و دستورالعملهای داخلی
- مقایسه نتیجه با مشخصات و تعیین وضعیت پذیرش
- ردیابی بازبینی، تأیید و گزارش کیفیت محموله
کنترل کیفیت در مسیر دریافت، ذخیرهسازی و تحویل
فعالیت آزمایشگاه در صنعت نفت و گاز از لحظه دریافت یا برداشت نمونه آغاز میشود. هر نمونه باید همراه با اطلاعاتی مانند نوع محصول، منبع، نقطه نمونهبرداری، مخزن، خط، وسیله حمل، تاریخ و ساعت برداشت، مرحله عملیات و آزمونهای مورد نیاز ثبت شود. این اطلاعات بخشی از هویت نمونه هستند و باید تا زمان انتشار نتیجه نهایی در کنار آن باقی بمانند.
نمونه ممکن است بهصورت دستی یا از یک سامانه نمونهبرداری خودکار دریافت شده باشد. نوع نمونه، محل برداشت، ظرف، پلمب، مسئول نمونهبرداری و سوابق تحویل آن میتوانند ثبت شوند. در صورت تهیه نمونه مرکب، نمونه شاهد یا چند زیرنمونه، ارتباط آنها با نمونه اصلی و عملیات مربوط حفظ میشود تا منشأ نتیجه بدون ابهام قابل پیگیری باشد.
برای نفت خام، میعانات، گاز و هر گروه از فرآوردهها میتوان برنامه آزمون جداگانه تعریف کرد. مشخصات مورد نیاز بنزین، نفتگاز، نفت سفید، سوخت هوایی یا نفت کوره یکسان نیست و ممکن است بر اساس گرید، منبع، مقصد یا نوع مصرف تغییر کند. سامانه کمک میکند آزمونهای درست برای محصول درست ایجاد شوند و نتیجه با حدود مربوط به همان مشخصات مقایسه شود.
در مبادی دریافت و انبارهای نفت، نمونه میتواند به خط ورودی، نفتکش، واگن، مخزن مقصد یا محموله تحویلی متصل شود. پس از تکمیل آزمونها، وضعیت انطباق، نیاز به بررسی بیشتر یا عدم پذیرش در گردشکار ثبت میشود. تصمیم عملیاتی نهایی بر اساس مسئولیتهای مصوب سازمان انجام میشود، اما دادهها و تأییدهای آزمایشگاهی مورد نیاز آن در یک پرونده روشن در دسترس خواهند بود.
هنگام انتقال چند فرآورده از خطوط یا تجهیزات مشترک، احتمال اختلاط ناخواسته، ورود آب یا آلودگی متقابل باید قابل بررسی باشد. اتصال نمونهها به مبدأ، مقصد، مخزن و مرحله انتقال کمک میکند نتایج پیش و پس از عملیات در کنار یکدیگر قرار گیرند و تغییرات غیرعادی پیش از ادامه توزیع یا تحویل بررسی شوند.
در پایانههای نفتی، نمونهها به فرایندهای دریافت، ذخیرهسازی، تفکیک، امتزاج و بارگیری نفت خام یا میعانات مربوط میشوند. هر نمونه میتواند به مخزن، نوع نفت خام، اجزای امتزاج، محموله، کشتی یا مرحله بارگیری متصل شود. به این ترتیب، سوابق آزمایشگاهی مخزن و محموله نهایی بدون جداشدن از عملیات مربوط قابل مشاهده خواهند بود.
در فرایند امتزاج، نتایج اجزای ورودی، نمونههای مخزن و نمونه نهایی محموله میتوانند در ارتباط با یکدیگر نگهداری شوند. Lenava LIMS جایگزین سامانه کنترل فرایند یا عملیات امتزاج نیست، اما دادههای آزمایشگاهی مورد نیاز برای ارزیابی ترکیب نهایی و انطباق آن با مشخصات هدف را منظم و قابل ردیابی نگه میدارد.
روشهای آزمون، دستورالعملها، محاسبات، واحدهای نتیجه، حدود گزارشدهی و مشخصات محصول تحت کنترل نسخه قرار میگیرند. مشخص است هر نتیجه بر اساس کدام نسخه از روش ثبت شده و چه افرادی آن را اجرا، بازبینی یا تأیید کردهاند. اگر نتیجهای نیازمند رقیقسازی، تکرار آزمون یا بررسی بیشتر باشد، نتیجه اولیه و اقدامات بعدی در همان سابقه باقی میمانند.
کیفیت محموله در عملیات تحویل، صادرات و ارزشگذاری محصول اهمیت مستقیم دارد. نتایج مربوط به چگالی یا API Gravity، آب و رسوب، گوگرد و دیگر ویژگیهای تعریفشده میتوانند همراه با مخزن و محموله مربوط ثبت شوند. دامنه آزمونها بر اساس محصول، قرارداد، روشهای مصوب و نیاز هر مجموعه تعیین خواهد شد.
اطلاعات سنجش کمی، میترینگ یا عملیات بارگیری میتوانند در صورت وجود رابط فنی مناسب با نتایج کیفیت مرتبط شوند. Lenava LIMS جایگزین سامانههای تخصصی اندازهگیری و انتقال مالکیت نیست، اما میتواند شماره محموله، مخزن، کشتی، عملیات و دادههای مرجع را در کنار نتایج آزمایشگاهی نگه دارد تا گزارش کمی و کیفی از یکدیگر جدا نباشند.
برای مجموعههای چندسایتی، هر منطقه، انبار، پایانه یا آزمایشگاه میتواند گردشکار، کاربران و سطوح دسترسی خود را داشته باشد. اولویت نمونههای عملیاتی، زمان مورد انتظار پاسخ، آزمونهای معوق و وضعیت تأیید نتایج در داشبوردها قابل مشاهده است و مدیران مجاز میتوانند وضعیت هر سایت یا نمای تجمیعی مجموعه را بررسی کنند.
در صورت وجود رابط فنی مناسب، داده تجهیزات آزمایشگاهی دریافت میشود و تبادل اطلاعات با سامانههای ERP، مدیریت مخازن، عملیات پایانه، میترینگ یا دیگر سامانههای سازمانی قابل بررسی است. پس از تأیید نتایج، گزارش فنی، گواهی کیفیت یا گواهی آنالیز بر اساس قالب مصوب مجموعه تولید میشود و سابقه کامل نمونه، آزمون و تأیید در دسترس باقی میماند
هر نمونه همراه با محصول، نقطه برداشت، مخزن، خط، وسیله حمل، زمان نمونهبرداری و مرحله عملیات ثبت میشود تا مسیر آن از دریافت تا تکمیل و تأیید آزمون روشن باقی بماند.
برنامه آزمون، نسخه روش، مشخصات محصول و حدود پذیرش در کنار نتیجه قرار میگیرند تا موارد نامنطبق یا نیازمند بررسی، پیش از دریافت، تخلیه، تحویل یا انتشار گزارش تعیین تکلیف شوند.
نتایج مخازن، اجزای امتزاج و محموله نهایی در یک ساختار مرتبط نگهداری میشوند و پس از تأیید، در گزارشهای کیفیت و تبادل اطلاعات با واحدهای عملیاتی قرار میگیرند
نوع و دامنه اتصال تجهیزات و سامانههای بیرونی بر اساس رابطهای فنی موجود و محدوده هر پروژه بررسی و پیکربندی میشود.